Өнеркәсіпті дамыту қорына ТЭН, бизнес-жоспар және қаржылық модель
Жаңартылды 16.11.2026 · ~4 мин оқылады
Қысқаша. Өнеркәсіпті дамыту қоры өңдеу өнеркәсібі жобаларын қаржыландырады, техниканы лизингке береді. Жобаның ТЭН-ін (бизнес-жоспарын) қор А-090 нысанымен сұрайды, қаржылық модель бөлек Excel файлымен тапсырылады. Біз құжаттарды қор талабына сай дайындаймыз, қаржыландыру туралы шешімді қордың өзі шығарады.

Өнеркәсіпті дамыту қоры кім
Қор 2005 жылы құрылған, бұрын «БРК-Лизинг» деп аталған. Қазір ол Қазақстанның Даму Банкінің (ҚДБ) еншілес ұйымы. Орысша атауы «Фонд развития промышленности», қысқаша ФРП. Қор өңдеу өнеркәсібі мен инфрақұрылым жобаларын қаржыландырады, оның ішінде лизинг арқылы, сондай-ақ жабдық пен техниканы лизингке береді. Өңдеу өнеркәсібіне лизинг мерзімі 3 жылдан 15 жылға дейін.
Қор мен банк бір топқа кірсе де, талаптары бөлек: бизнес-жоспар нысаны да, көрсеткіштер тізімі де басқа. Банктің шарттары — ҚДБ бетінде.
Меншікті қатысу және мөлшерлеме
Өнеркәсіптік-инновациялық қызмет субъектісі, яғни өтініш беруші кәсіпорын, жалпы қаржыландыру сомасының кемінде 20 %-ын ақшалай салады. Өндірісті жергіліктендіру жобаларында бұдан аз үлеске жол беріледі.
Бюджет ақшасы тартылған қаражатпен араласса, түпкілікті қарыз алушыға мөлшерлеме жылына 12,6 %-дан аспайды. Бұл шарт бюджет қаражатының үлесі кемінде 70 % болғанда ғана жұмыс істейді. Техника лизингінің мөлшерлемесі бөлек белгіленеді, ол төмендегі кестеде.
А-090: ТЭН мен бизнес-жоспарға талап
Қор үшін ТЭН мен бизнес-жоспар бір құжат: нысан «ТЭН/бизнес-жоспарға қойылатын негізгі талаптар» деп аталады. Деректің толық әрі дұрыс болуына өтініш беруші жауап береді. Әр санның қайдан алынғанын көрсетіңіз: баға, көлем, шығын, қарыз шарты. Дерек бұрмаланса, қор оны өтінімнен бас тартуға негіз деп санайды.
Жоба сметасын үш көзге бөлесіз: меншікті қатысу, қор қарызы және басқа көздер. Жобалау-іздестіру жұмыстарын өтініш беруші өз есебінен жасағаны жөн. Болжам кезеңін өзіңіз таңдайсыз, бірақ ол экономикалық тұрғыдан орынды, NPV-ді барынша арттыратын, техникалық жағынан орындалатын және заңға қайшы келмейтін болуға тиіс.
Қаржылық модельге қойылатын талап
| Талап | Мазмұны |
|---|---|
| Формат | Excel, формулалар көрініп тұрады |
| Есептеу қадамы | ағымдағы және келесі жылы ай сайын, одан әрі жыл сайын |
| Есептер | пайда мен залал, баланс және ақша қозғалысы өзара байланысты |
| Сілтеме | сыртқы файлға және циклдік сілтеме жоқ |
| Болжамдар | бөлек парақта |
| Көрсеткіштер | NPV, IRR, DPB, PI, EBITDA |
| Талдау | кез келген болжамды өзгертіп, сезімталдықты тексеруге болады |
Модель үш бөліктен тұрады: кіріс деректер, есептеу және нәтиже. Жолдар мен бағандарды жасырмаған жөн. Пайда мен залал есебін есептеу әдісімен құрасыз: түсім, жалпы пайда, EBITDA, EBIT, таза пайда және рентабельділік. Ақша қозғалысын тікелей не жанама әдіспен жазып, ағындарды операциялық, инвестициялық және қаржылық қызметке бөлесіз. Айналым капиталына қажеттілікті қор былай есептейді: жоспарлы операциялық цикл × жоспарлы өзіндік құн / 365.
Техниканы лизингке алу шарттары
| Лизинг түрі | Мөлшерлеме | Мерзімі | Аванс |
|---|---|---|---|
| Автокөлік пен арнайы техника, теңгемен | 7 % | 7 жылға дейін | кемінде 15 % |
| Жүк автокөлігі, теңгемен | 7 % | 7 жылға дейін | кемінде 30 % |
| Автокөлік пен арнайы техника (ауыл шаруашылығы техникасынан басқа), республикалық бюджет қаражаты | 3 % | 3–5 жыл | кемінде 30 % |
| Отандық медициналық техника | 3 % | 7 жылға дейін | кемінде 30 % |
Қордың талабы ҚДБ талабынан немен ерекшеленеді
| Өнеркәсіпті дамыту қоры | Қазақстанның Даму Банкі | |
|---|---|---|
| Нысан | А-090 | А-021 |
| Өтелу мерзімі | дисконтталған (DPB) | қарапайым (PP) |
| Есептеу қадамы | ағымдағы және келесі жылы ай сайын, кейін жыл сайын | банк ұсынысы: инвестициялық кезеңде ай сайын, кейін тоқсан сайын |
| Басқа көрсеткіштер | кірістілік индексі (PI), EBITDA | DSCR, Debt/EBITDA |
Сондықтан модель қай ұйымға жасалатынын алдымен анықтап алыңыз: бір нысанға жасалған есепті екіншісіне өзгертпей беруге болмайды.
Құжаттар тізімі
Қор әр бағытқа өз тізімін жариялайды: «Жабдық — бірінші кезең», «Жабдық — екінші кезең», «Арнайы техника», «Ауыл шаруашылығы техникасы». Тізімде ТЭН-ге қойылатын талаптар, ТЭН үлгісі және Excel-дегі модель үлгісі бар. Арнайы не ауыл шаруашылығы техникасын лизингке алсаңыз, бизнес-жоспарға жеңілірек талап қойылады: түйіндеме, коммерциялық бөлім, техникалық бөлім, ай сайынғы Excel модель және әлеуметтік-экономикалық әсер.
Қорға құжатты бірге дайындаймыз
Қорға өтінім беруді ойласаңыз, жобаңызды бізбен талқылаңыз. «Orken Business Finance» ЖШС кеңесшілері ТЭН-ді және қаржылық модельді А-090 талабымен жасап, қор ескерту жіберсе, түзетеді. Қаржыландыру туралы шешімді Өнеркәсіпті дамыту қоры өзі қабылдайды.
Сұрақ-жауап
ФРП деген не?
Орысша «Фонд развития промышленности», қазақша — Өнеркәсіпті дамыту қоры. 2005 жылы құрылған, бұрын «БРК-Лизинг» деп аталған, Қазақстанның Даму Банкінің еншілес ұйымы.
Қорға қанша меншікті қатысу керек?
Өтініш беруші жалпы қаржыландыру сомасының кемінде 20 %-ын ақшалай салады. Өндірісті жергіліктендіру жобаларында бұдан аз үлеске жол беріледі.
Қор бизнес-жоспарды қай нысанда сұрайды?
А-090 нысанында, ол «ТЭН/бизнес-жоспарға қойылатын негізгі талаптар» деп аталады. Қаржылық модель бөлек Excel файлымен беріледі.
Қор қандай көрсеткіштерді сұрайды?
NPV, IRR, дисконтталған өтелу мерзімі (DPB), кірістілік индексі (PI) және EBITDA. ҚДБ қарапайым өтелу мерзімін сұраса, қор дисконтталған мерзімді талап етеді.
Қор өтінімді қанша уақыт қарайды?
Құжаттар тізімін, қарау тәртібі мен мерзімін қор ішкі құжаттарымен бекітеді, мерзім ашық жарияланбаған. Біз мерзім уәде етпейміз.
Деректер көздері
- Өнеркәсіпті дамыту қоры, өңдеу өнеркәсібі мен инфрақұрылымдық жобаларды қаржыландыру шарттары — тексерілді 2026-11-16
- Өнеркәсіпті дамыту қоры, А-090 нысаны: ТЭН/бизнес-жоспарға қойылатын негізгі талаптар — тексерілді 2026-11-16
- Қазақстанның Даму Банкі, «Еншілес ұйымдар» беті: «БРК-Лизинг» атауының өзгеруі — тексерілді 2026-11-15