Мазмұнға өту
Рус · ҚазЖобаны талқылайықТалқылайық

Бизнес-жоспар, ТЭН және қаржылық модель туралы сұрақ-жауап

Жаңартылды 16.11.2026 · ~4 мин оқылады

Банк не даму институты жобаға құжат сұрағанда кәсіпорын иелері мен қаржы директорлары жиі қоятын сұрақтар осында жиналды. Әр жауаптың соңында толық бетке сілтеме бар.

Қаржы директоры әріптестеріне жобаның ақша ағыны графигін түсіндіріп тұр

Қандай құжат керек

ТЭН бизнес-жоспардан немен ерекшеленеді? Бизнес-жоспарда жоба мен оның экономикасы сипатталады: нарық, өндіріс, шығын, ақша, тәуекел. ТЭН (техникалық-экономикалық негіздеме) техникалық шешімге және салымның негізді екеніне көбірек көңіл бөледі. Жеке жобаның ТЭН-іне бірыңғай мемлекеттік стандарт жоқ, әр институт өз нысанын белгілейді. Қазақстанның Даму Банкі (ҚДБ) мен Өнеркәсіпті дамыту қорында бұл бір құжат: банкте «Бизнес-жоспар (ТЭН)», қорда «ТЭН/бизнес-жоспар». Толығырақ: ТЭН деген не.

Қаржылық модель бөлек керек пе? Иә, ҚДБ-ға да, қорға да. Екеуі де Excel файлды бөлек сұрайды. ҚДБ модельде ақша қозғалысының, пайда мен залалдың және баланстың болжамын бүкіл кезеңге күтеді. Қор бұған қоса формулалар көрініп тұруын және үш есептің өзара байланысуын талап етеді. Толығырақ: жобаның қаржылық моделі.

Қандай құжат керегін білмесем ше? Құжат таңдау бетін ашып, құжатты қайда тапсыратыныңызды және жоба сомасын белгілеңіз.

Қазақстанның Даму Банкі және Өнеркәсіпті дамыту қоры

ҚДБ қанша сомадан бастап қарыз береді? Инвестициялық жобаға — 15 млрд ₸-ден, 5–20 жылға. Өтінім үш кезеңнен өтеді: 5, 25 және 30 жұмыс күні, құжаттар толық болса, барлығы 60 жұмыс күні. А-021 нысанымен жасалған бизнес-жоспар мен қаржылық модель екінші кезеңде тапсырылады. Толығырақ: ҚДБ-ға арналған құжаттар.

ФРП деген не? Орысша «Фонд развития промышленности», қазақша — Өнеркәсіпті дамыту қоры. Бұрынғы «БРК-Лизинг», қазір ҚДБ-ның еншілес ұйымы. Құжатқа қойылатын талабы А-090 нысанында. Толығырақ: қорға арналған құжаттар.

Өзім қанша ақша салуым керек? ҚДБ-да меншікті қатысу жоба сметасының кемінде 20 %, жобалық қаржыландыруда кемінде 30 %. Өнеркәсіпті дамыту қорында жалпы қаржыландыру сомасының кемінде 20 %-ы ақшалай салынады.

Есеп: NPV, IRR, өтелу мерзімі, DSCR

NPV деген не? Таза ағымдағы құн: болашақ ақша ағындарын бүгінгі құнға келтіріп қосқанда, сома салымнан қаншаға асатыны. Нөлден жоғары болса, жоба таңдалған мөлшерлемеден артық табыс әкеледі. Толығырақ: жобаның NPV көрсеткіші.

IRR деген не? Кірістіліктің ішкі нормасы: NPV нөлге тең болатын мөлшерлеме. Толығырақ: IRR.

Өтелу мерзімі қанша болуы керек? Бір норма жоқ: ҚДБ NPV, IRR және өтелу мерзімінің ең төменгі мәнін белгілемейді. Бюджеттік жобаларға арналған № 59 бұйрықта мерзім жоба ұзақтығынан қысқа болса, жоба тиімді деп саналады. Толығырақ: өтелу мерзімі.

DSCR деген не? Жобаның ақшасы қарыз бен сыйақы төлемін неше есе жабатынын көрсететін коэффициент. ҚДБ оны А-021 нысанында сұрайды.

Дисконттау мөлшерлемесін қанша алу керек? ҚДБ да, қор да бір цифрмен белгілемейді: мөлшерлемені модельде өзіңіз негіздейсіз. Салыстыру үшін Ұлттық Банктің базалық мөлшерлемесі қазір 15,75 %.

Инвестор және преференциялар

Инвесторға не керек? Жылдар бойынша ақша ағыны, инвестордың үлесі және шығу шарты көрсетілген қаржылық модель, сондай-ақ инвестициялық меморандум — жоба мен қатысу шартының қысқа баяны. Толығырақ: инвесторға арналған құжаттар.

Инвестициялық преференцияны кім береді? Шешімді инвестициялар жөніндегі уәкілетті орган шығарады, Kazakh Invest инвесторды тек сүйемелдейді. Салым шегі екі құжатта ғана бар, АЕК-пен көрсетіледі (2026 жылы АЕК 4 325 ₸), ал оңайлатылған инвестициялық келісімшартта ең аз сома жоқ. Толығырақ: инвестициялық преференциялар.

Біз туралы

Сіздер кімсіздер? «Orken Business Finance» ЖШС кеңесшілеріміз, 2017 жылдан жұмыс істейміз. Бизнес-жоспар, ТЭН, қаржылық модель және инвестициялық меморандум жасап, ескерту түссе, құжатты түзетеміз. Толығырақ: біз туралы.

Қарыз мақұлданатынына кепілдік бересіздер ме? Жоқ. Шешімді банк, даму институты не инвестор шығарады. Біз есебі қисынды, әр саны тексерілетін толық құжат дайындаймыз.

Неден бастаймыз? Жобаңыз туралы жазыңыз: нені саласыз не кеңейтесіз, сомасы қанша, құжатты қайда тапсырасыз. Нысан — Байланыс бетінде.

Жобаңызды талқылап, қандай құжат керек екенін айтамызЖоба мен сома туралы айтыңыз. Хабарласып, бірнеше сұрақ қойып, қандай құжат керек екенін айтамыз.
Жұмыс уақытында хабарласып, жоба туралы бірнеше сұрақ қоямыз

Жазған ыңғайлы ма? WhatsApp · +7 700 556 18 37

Сұрақ-жауап

ТЭН бизнес-жоспардан немен ерекшеленеді?

Бизнес-жоспарда жоба мен оның экономикасы түгел сипатталады, ТЭН техникалық шешімді және салымның негізді екенін дәлелдейді. Қазақстанның Даму Банкі мен Өнеркәсіпті дамыту қорында бұл бір құжат, әрқайсысының өз нысанымен.

Қаржылық модель бөлек керек пе?

Иә. Қазақстанның Даму Банкі де, Өнеркәсіпті дамыту қоры да Excel файлды бизнес-жоспардан бөлек сұрайды.

Өзім қанша ақша салуым керек?

Қазақстанның Даму Банкінде меншікті қатысу жоба сметасының кемінде 20 %, жобалық қаржыландыруда кемінде 30 %. Өнеркәсіпті дамыту қорында — жалпы қаржыландыру сомасының кемінде 20 %, ақшалай.

Сіздер қарыздың мақұлдануына кепіл бересіздер ме?

Жоқ. Шешімді банк, даму институты не инвестор қабылдайды. Біз есебі қисынды, әр саны тексерілетін толық құжат дайындаймыз.

Деректер көздері

  1. Қазақстанның Даму Банкі: инвестициялық жобалар, А-021 нысаны, қаржы-экономикалық модельге негізгі талаптар — тексерілді 2026-11-16
  2. Өнеркәсіпті дамыту қоры: А-090 нысаны «ТЭН/бизнес-жоспарға қойылатын негізгі талаптар» — тексерілді 2026-11-16
  3. Ұлттық экономика министрінің м.а. 2025 жылғы 28 маусымдағы № 59 бұйрығы (бюджеттік инвестициялардың ТЭН-і мен қаржылық-экономикалық негіздемесі) — тексерілді 2026-11-15
  4. Қазақстан Ұлттық Банкі: базалық мөлшерлеме — тексерілді 2026-11-15

Тағы оқыңыз

ӨТІНІМ

Банк жобаңызға бизнес-жоспар сұрап отыр ма?

Жұмыс уақытында хабарласып, жоба туралы бірнеше сұрақ қоямыз

Жазған ыңғайлы ма? WhatsApp · +7 700 556 18 37